» Ana Sayfa » ArGe » Makaleler

Tersine Mühendislik Süreci Ve Uygulamaları

 

TERSİNE MÜHENDİSLİK SÜRECİ ve UYGULAMALARI

11.Otomotiv Sempozyumu TMMOB Makina Mühendisleri Odası

E. Salih BOZKURT , Genel Müdür

Defne Mühendislik Ltd. Şti.

 

1.         Tersine Mühendislik Süreci

 

     Otomotiv sanayi son yıllarda bilgisayar teknolojisinde yaşanan hızlı gelişmeye dayalı olarak büyük bir değişim içerisindedir. Lisans altında üretimin yanı sıra araç tasarımı konusunda da otomotiv sanayiinde değişim sürmektedir. Araç tasarımı aşamasında face-lift olarak  adlandırılan mevcut araçların modifikasyonları ve sıfırdan araç geliştirme konusunda geriye dönük mühendislik (Reverse Engineering) çalışmaları önemli bir yer tutmaktadır . Gerek araç iç donanımı, gerekse dış görünüşü üzerinde yapılacak olan geliştirmelerde tersine mühendislik çalışmaları ülkemizde ve dünyada artmaktadır.

     Tersine mühendislik süreci, bir objenin ölçümü ile başlar ve ardından üç boyutlu CAD model  oluşturulması ile devam eder, prototip ya da ürün imalatı ile son bulur. Günümüzde uygulanan standart üretim metodları, ürünün bilgisayar ortamında CAD tasarımının yapılması ile başlayıp uygun CAM metodları ile üretim aşamasına geçilen süreçleri kapsar. Tersine mühendislikte ise mamul parçadan hareketle imalat sürecindeki aşamalar geriye doğru çözümlenir.

3.           Örnek Projeler

3.1 Arazi Aracı Tavan Çalışması

 

     Yukarıdaki bahsedilen RE adımları ile gerçekleştirilen bu projede 4x4 bir arazi aracında uygulanan sun-roof modifikasyonunun sonucunda tavan kaplamasının yeniden tasarlanması prototip üretiminin gerçekleştirilmesi ve müşterinin piyasaya bir an önce ürününü arz edebilmesi başarıyla sağlanmıştır.

     Tavan gibi büyük ve esnek parçaların ölçümlendirilmesinde ürünün gerçek boyutlarını ve formunu tam yakalayabilmek için ürün fikstür üzerine yerleştirmek gerekmektedir. Bu projede fikstür olarak aracın kendisi kullanılarak oluşabilecek hatalar önlenmiş son ürünün kullanılacağı yer referans alındığından herhangi bir montaj hatasına yol açılmamıştır.

 

GK

GK

 

Ölçümlendirme

 

     2 aşamalı olarak gerçekleştirilecek olan ölçümlendirme işleminde fotogrometri sistemi ve optik tarama sistemleri beraber kullanılmıştır. Öncelikle fotogrometri sisteminin yardımı ile referanslar alınmıştır. Referans noktalarının oluşturulmasını müteakip topogrometrik ölçüm için Breuckmann firmasının opto-TOP SE sistemi ile nokta bulutları oluşturulmuştur. Bu işlem için araç içinde hareket edebilen özel bir aparat kullanılmış bu aparatın yardımı ile tavanın taranabilmesi çok daha hızlı ve hassas bir şekilde gerçekleştirilebilmiştir. Resim 1 Optik tarama olarak bilinen topogrometrik ölçümlendirme sonucunda nokta bulutu ve poligon mesh data (STL) elde edilmektedir. Fotogrometri sisteminin yardımı ile ölçümün toplam hassasiyeti 0.06 mm den daha az olmuştur.

 

     Ölçümlendirme ile mevcut tavanın bütün yüzey form ile kenar (trim) hatları detaylı olarak elde edilmiştir. Sun roof sisteminin; tavan ile araçın diğer bölümleri ile referansı belirlenerek yeni tasarımı yapılacak tavan için gerekli olan tüm veriler sağlanmıştır.

GK GK

 

CAD

 

     CAD tasarımda öncelikle mevcut tavan formunun korunması aracın iç tasarımında ciddi değişiklik olmadan sun roof sisteminin aksamlarının tavan formuna katılması sağlanmıştır. Sun roof olan ve olmayan araçlar arasındaki tavan farkının sadece sun roofun kullanıcı ara yüzündeki farklar olarak hissetirecek tasarım hedef alınmıştır.

 

GK GK

 

İmalat

 

     Tasarım sonucunu seri üretime geçmeden uygulamada görmek gerek üretim aşamasında gerekse montaj da oluşabilecek problemlerin prototip üzerinde görmek amacıyla prototip kalıp ve deneme üretimi gerçekleştirilmiştir.

 

 

GK

GK

 

 

Sonuç Ürün

 

     Bu proje toplam olarak 12 iş gününde  tamamlanmış ve ilk denemede %95 oranında başarı sağlanmıştır. İkinci bir tasarım ve prototip yapımına gerek duymadan, kalıp üzerinde yapılan küçük düzeltmeler ile  seri üretime geçilmiştir.

 

 

GK GK
GK GK

 

Defne Mühendislik Tasarım, Ürün Geliştirme ve İmalat San. Tic. Ltd. Şti.

Adres: Mimar Sinan Mah. YEDPA Ticaret Mrk. E Caddesi, No 31 - 32 Ataşehir, İstanbul

Tel: 216 - 471 0751 / Faks: 216 - 471 0752

e-Posta : dfn@defnee.com

İletişim

Paylaş :
Tasarım : Ambiyans